Het was een regenachtige avond, mijn vader en ik staan met autopech langs een verlaten bospad. Ik houd de motorkap open, terwijl pap met een zaklamp op zoek is naar de bougies. Hoe lang we er stonden wist ik niet, maar mijn armen begonnen moe te worden van het gewicht dat ik omhooghield. Zoals wel vaker gebeurt verdween ik langzaam in gedachten. Ik keek naar het kalende achterhoofd van mijn vader en plots bedacht ik mij wat er zou gebeuren als ik nu met al mijn kracht de motorkap dicht zou slaan. In gedachten zie ik het bloed langs de motor naar beneden druipen. Een grote donkerrode plas vormde zich onder de auto. Dan schrik ik op uit mijn droom. Mijn vader heeft ondertussen de bougies gevonden en vervangen. Ik doe de motorkap dicht en ga stilletjes en geschrokken van mijn eigen gedachten, naast mijn vader in de auto zitten.
Theater is een middel om mijn eigen fantasieën, hersenspinsels ofwel de wereld in mijn hoofd te delen met de wereld om mij heen. Deze herinnering is de start geweest van het maakproces van het project. Wat ik met Jolein Kop heb gemaakt op De Nacht van de Kunsten 2019. In deze installatie wordt het publiek ondergedompeld in een schaduwwereld. In groepen van vier mag het publiek naar binnen en worden zij met hun eigen schaduw en intrusie gedachtes geconfronteerd. Door middel van beeld, muziek en de performer wordt de installatie vormgegeven. Met als doel het gezamenlijk vertellen van het verhaal.
"Stories mould who we are, from our character to our cultural identity. They drive us to act out our dreams and ambitions and shape our politics and beliefs. We use them to construct our relationships, to keep order in our law courts, to interpret events in our newspapers and social media. Storytelling is an essential part of what makes us human.” – Will Storr 2019

Nacht van de Kunsten 2019

In mijn werk onderzoek ik hoe je een verhaal via meerdere zintuigen kan vertellen. Ik onderzoek hoe ik een immersieve theater ervaring kan creëren waarin mijn verhaal en visie niet alleen wordt verteld door de tekst van de spelers, maar ook middels muziek en beeld. Hierin zijn zij allemaal gelijkwaardige vertellers met een gemeenschappelijk doel; Het laten ervaren van een verhaal. Voor deze installatie heb ik mij verdiept in het werk van psychoanalyticus Carl Jung. Hij gelooft dat ieder mens een schaduwkant heeft. Een kant die je liever niet met de buitenwereld deelt.  Jung begreep dat de angst om geaccepteerd te worden door onze vrienden of gelijken ons drijft tot het onderdrukken van emoties, wensen of verlangens, omdat we bang zijn wat vrienden of anderen van ons denken. Dit, met als resultaat dat wij onze verlangens, emoties en wensen in een donkere hoek van ons onderbewustzijn stoppen. Hierdoor kan een schaduwkant ontstaan die genadeloos kan toeslaan. De grote vraag is, wat is jouw schaduwkant?​​​​​​​
Voor het publiek de installatie mocht betreden moesten ze de volgende vragen beantwoorden.
SAMEN IN HET DIEPE SPRINGEN 
“De kracht van creativiteit is het ontstaan. Je weet niet hoe het gaat uitpakken, hoe het eruit zal zien en wat de reacties zullen zijn, maar je gaat er wel voor. En je gaat ervoor met een heel team, waarvan iedereen besloten heeft om mee te doen aan de vrije val. Dat niet weten en toch springen. Vallen zonder de grond te kunnen zien, dat is wat theater is.” - 
Lucas de man in ik weet niet dus ik ben 2018
Zoals Lucas de man zo mooi omschrijft is (theater)maken een vrije val. Vol onzekerheid begin je aan een proces, je hebt geen begin en weet niet waar je naartoe werkt. “Kunst is de hoogste vorm van hoop” zei schilder Gerhard Richter. Maar hoop betekent niet dat je weet hoe dingen uit zullen uitpakken. Hoop hebben is in onzekerheid voorwaarts bewegen. Het is een manier om met de onzekerheid om te gaan. “Hoop is een omarming van onbekende en ondenkbare” schrijft Rebecca Olnit. Om hoop te hebben moet je erkennen dat je niet alles weet en je niet weet wat er gaat gebeuren.
Deze mind-set is voor mij belangrijk tijdens mijn werk. Zowel als maker als docerend maker. Ik probeer mijzelf en de groep uit te dagen om samen te experimenteren, hierin is het belangrijk dat je elkaar vertrouwd en samen durft te vallen.

Vallen is vliegen 

THEATERMAKER
Als theatermaker haal ik veel inspiratie uit beeldende kunst en met name installatie kunst. De immersieve aard van het werk van kunstenaars zoals: Nick Verstand, Ai Wei Wei, Anish Kapoor, James Turrell en Olafur Eliasson inspireren mij als maker. Het immersieve aspect is een interessante invalshoek voor theater. Een voorstelling of verhaal spreekt mij veel meer aan als ik het zelf heb kunnen ervaren en onderdeel ben geweest van het verhaal.
Theater is een middel maar niet het doel.
Als maker staat het verhaal en de noodzaak om dit te vertellen centraal. Hierna probeer ik grip te krijgen op de thematiek door mij volledig te storten in het onderzoek. Ik ga op zoek naar een manier om dit verhaal of gevoel vorm te geven. Dit zou middels een theatervoorstelling kunnen. Maar ik heb in mijn afstudeer jaar gemerkt er nog zo veel meer manieren zijn verhalen te vertellen. Zo volg ik vakken in 2D en 3D design, Film, Fotografie, Photoshop en Motion graphics. Hierin probeer ik mijn skill-set als theatermaker zo breed mogelijk te oriënteren. Mijn werk uit zich dan ook op verschillende manieren. Dit kan een voorstelling worden, korte film, online performance, installatie, een interactieve wandeling door de stad of een installatie waarin je wordt geconfronteerd met je eigen schaduwkant.
DOCEREND MAKER 
Als docerend-maker werk ik eigenlijk met dezelfde visie als dat ik doe als maker. Het verhaal en de noodzaak hiervan staat centraal. Maker-schap reduceert zich voor mij namelijk niet tot een enkele discipline of uitingsvorm. Het gaat om een zekere manier van kijken en reageren op je omgeving en dit vertalen naar een vorm die zich hiervoor leent. Als maker ben ik op vier vlakken aan het werk. 

Samen: maken, Samen: leren, Samen: Onderzoeken en Samen: Verhalen vertellen.
Interdisciplinaire vooropleiding
Als docerend maker werk ik mee aan het opzetten van een interdisciplinaire vooropleiding voor de docerende opleidingen van de Fontys Hogeschool voor de Kunsten. Het is bijzonder om op deze manier mijn ervaringen te kunnen delen en samen met docenten van Beeldend, Dans en Muziek te zoeken naar nieuwe educatie vorm. We willen een traject creëren waarin participanten kennis maken met hun eigen verhouding tot kunst, creatie en educatie. Er worden verscheidene tools aangeboden vanuit de verschillende disciplines om een creatief proces te kunnen begrijpen en ervaren. Het doel is om de communicatieve kracht van kunst en je eigen (disciplinaire) interesse hierin te ontdekken. De huidige kunstenaar, maker en educator/inspirator is op verschillende velden werkzaam. Maker-schap is breder dan één enkel ding. Het overkoepelende aspect van de kunstenaar is dat hij een andere wereld kan creëren en een alternatief laten zien.
Tijdens mijn afstudeer jaar heb ik onderzoek gedaan naar hoe ik beeld, muziek en theater gelijkwaardige vertellers kan laten zijn in een verhaal. Daarom heb ik mij verdiept in het werk van Installatie kunstenaar Eliasson. Ik vind zijn werken enorm interessant en bewonder hoe hij middels vormgeving een ervaring communiceert met zijn publiek. In zijn werk staat niet de kunst centraal, maar dat wat het bij de toeschouwer losmaakt. Dit onderzoek heb ik vertaald naar de performance voor De nacht van de kunsten 2019.Dit onderzoek naar vormgeving en theatraliteit heb ik ook kunnen gebruiken als docerend-maker bij de studie Art and Communication Design. Tijdens de module weken en de studio "sexperience" heb ik mijn onderzoek kunnen vertalen naar een educatief makers onderzoek.
TOM IN DE TOEKOMST​​​​​​​
Het vermogen om jezelf in de verbeelde schoenen van een ander te verplaatsen en vanuit zijn of haar gevoelens en perspectief de wereld kunnen zien. Dat is voor mij kunst.
In de toekomst hoop ik mijzelf te blijven verbreden als theatermaker. Ik wil vertrekken vanuit een verhaal of een noodzaak de vorm die het krijgt is helemaal vrij. In mijn ideale toekomst heb ik een eigen makers collectief. Hiermee werk ik aan verschillende projecten. De samenstelling van mensen kan variëren net als de uitkomst.

Wat is het ?
een voorstelling ? Installation art ? Performance? Immersive theatre? Experience design ?Ervaringstheater ?
Het afgelopen jaar heb ik een hoop vragen gehad over wat ik nou aan het maken ben. Eerlijk gezegd weet ik ook niet welke naam ik het zou moeten geven. Ik weet wel dat ik graag bezig ben met beeldende kunst en spel coaching. Teksttoneel interesseer ik mij minder in. Dit half jaar is dan ook vooral een zoektocht geweest naar: Wat is theater voor mij? Wat kan ik nou bijdragen qua theater? Wat is mijn bijdrage aan een interdisciplinaire samenwerking als je niet bezig bent met vaste toneeltekst?  In het boek Theater en technologie beschrijft C. Kattenbelt (2017) verschillende definities van theater van verschillende filosofen. Volgens filosoof Immanuel Kant is theater een “hyper-medium” wat alle kunstvormen in zich opneemt. Namelijk: beeldende kunst, muziek, literatuur en dans. Als ik mijzelf in deze definitie plaats en ik dan kijk naar het begrip beeldende kunst, waarbij ik mijzelf vergelijk met Jolein Kop (designer), is zij veel vaardiger in maken van beeldende kunst. En Steven Stoffels (componist) maakt mooiere muziek. Ik excelleer niet in een van de facetten die Kant benoemt als onderdeel van theater. Maar wat kan ik dan wel? Ik ben geen expert in al deze losse disciplines die samen theater vormen. Ik kan van alles een beetje. Ik vind rust in de uitspraak van Kant, die stelt: “De verbinding tussen verschillende kunsten in een en hetzelfde werk juist is wat theater maakt.” Dat is wat ik wil doen in de toekomst als theatermaker, een verhaal vertellen door te verbinden. Als verbinder wil ik verschillende disciplines samenbrengen. En de ander meenemen in mijn ervaringen, fantasiewereld, mijn visie en in mijn eigenschaduwkant.